Бұл карточкалардан не үйренесіз?
Бұл жинақта ғаламшарлар мен олардың серіктері, кометалар, жұлдыздар, галактикалар және Ғаламдағы басқа да нысандар туралы карточкалар бар. Суреттер аспан денелерін танып, оларды жақсырақ есте сақтауға көмектеседі.
Карточкалар Күн жүйесінің құрылысын, метеор мен метеориттің, астероид пен кометаның айырмашылығын және жұлдыздардың қалай өзгеретінін түсіндіреді. Біліміңізді бекіту немесе ұмытқаныңызды қайталау үшін оларға қайта орала аласыз.
Бізге алғаш рет келдіңіз бе?
Келгеніңізге қуаныштымыз! Remember This Hat! — карточкалар арқылы кез келген тақырыпты үйренуге және есте сақтауға арналған қолданба.
Мұнда дайын оқу колодалары бар. Ал өзіңізге қажет тақырыпты үйренгіңіз келсе, кез келген тақырыпқа өз карточкаларыңыз бен колодаларыңызды жасай аласыз.
Бәрі тегін, тіркелудің қажеті жоқ.
Күн жүйесі және алыс ғарыш
Күн жүйесінде сегіз ғаламшар бар. Күнге ең жақын төртеуі — Меркурий, Шолпан, Жер және Марс — беті қатты, тасты ғаламшарлар. Алыстағы төртеуінің құрылысы басқа: Юпитер мен Сатурн газ алыптарына, ал Уран мен Нептун мұз алыптарына жатады.
- Күн — 1392000 km
- Меркурий — 4879 km
- Шолпан — 12104 km
- Жер — 12756 km
- Марс — 6792 km
- Юпитер — 142984 km
- Сатурн — 120536 km
- Уран — 51118 km
- Нептун — 49528 km
Плутон да Күнді айналады, бірақ 2006 жылдан бері ергежейлі ғаламшар саналады: сегіз ғаламшардан айырмашылығы, ол орбитасының маңын басқа денелерден толық тазарта алмаған. Жіктеуді қайта қарауға Плутонмен шамалас Эриданың ашылуы да себеп болды. Ғаламшарлар өлшемдерімен ғана емес, Күннен қашықтығымен де ерекшеленеді.
- Меркурий (0.387 а.б.)
- Шолпан (0.723 а.б.)
- Жер (1 а.б.)
- Марс (1.52 а.б.)
- Юпитер (5.20 а.б.)
- Сатурн (9.57 а.б.)
- Уран (19.17 а.б.)
- Нептун (30.18 а.б.)
Алайда Күн жүйесі тек ғаламшарлардан тұрмайды. Астероидтар негізінен тас пен металдан, ал кометалар мұздан, шаңнан және тасты заттан тұрады. Комета Күнге жақындағанда айырмашылығы айқын байқалады: мұзы газға айнала бастайды, газ бен шаңнан тұратын қабықша, кейде құйрық пайда болады. Атауы жиі шатастырылатын басқа нысандар мен құбылыстар да бар. Метеороид — ғарыштағы шағын қатты дене, метеор — оның атмосфераға енгенде туғызатын жарық құбылысы, ал метеорит — ғаламшар бетіне жеткен қалдығы.
Күн жүйесінің өзі де Құс жолы галактикасының шағын ғана бөлігі. Күн — ондағы миллиардтаған жұлдыздың бірі. Жұлдыздардың тағдыры ең алдымен массасына байланысты: Күн эволюциясын ақ ергежейлі ретінде аяқтайды, ал одан әлдеқайда ауыр жұлдыздар аса жаңа жұлдыз болып жарылып, соңында нейтрондық жұлдыз немесе қара құрдым қалдыруы мүмкін. Кейбір нейтрондық жұлдыздар пульсарға айналады: олардың айналуына байланысты сәулеленуі тұрақты импульстер түрінде байқалады.
Карточкалар қандай болады?
Карточканың алдыңғы бетінде ғарыш нысанының атауы немесе астрономиялық ұғым беріледі. Ол туралы не білетініңізді еске түсіріп, артқы бетін ашыңыз. Қажет жерінде алдымен нысанның негізгі сипаттамалары жазылған қысқа «төлқұжат», содан кейін түсіндірме, маңызды әрі қызықты деректер және көп жағдайда сурет беріледі.
Алдын ала ештеңе жаттаудың қажеті жоқ. Карточкалардың өзінде астрономиямен танысуға жеткілікті мәлімет бар: алдымен жауапты оқып, кейін карточканы қайта көргенде оны өзіңіз еске түсіріп көріңіз.
Бәрін бірінші реттен есте сақтау міндетті емес. Карточкаларға қайта оралып, ұмытқаныңызды қайталаңыз және біліміңізді өзіңізге ыңғайлы қарқынмен біртіндеп бекітіңіз.
Бәрі дайын!
Астрономия бойынша дайын карточкаларды қолданып көріңіз: атаулар мен ұғымдарды үйреніңіз, өзіңізді тексеріңіз және есте сақтауы қиын мәліметтерге қайта оралыңыз.
Тегін, тіркелу мен алдын ала баптау қажет емес.